هنگام شروع عکاسی زمانی اوضاع پیچیده‌تر می‌شود که حرف از اصطلاحات “Stop” و “گام نوری” به میان می‌آید، این اصطلاحات غالبا در موقعیت‌های مختلف به جای یکدیگر به کار می‌روند. ما تصمیم داریم در این مقاله درباره گام‌های نوری یا مثلث نوردهی صحبت کرده و این راز را برای‌تان قابل فهم‌تر ‌کنیم همچنین دلیل اهمیت این موضوع را برای عکاسان تازه‌کار شرح می‌دهیم.

⦁ گام‌های نوری یا مثلث نوردهی

گام‌های نوری سه ضلع دارند که دیافراگم، سرعت شاتر و ISO این اضلاع را تشکیل می‌دهند که همان مثلث نوردهی می‌باشند. این سه ضلع مثلث نوردهی با هم کار می‌کنند تا نور مورد نیاز عکس را تشکیل دهند. اگر یکی از این سه ضلع به طور دائم عوض شود، حداقل یکی دیگر از ضلع‌ها باید ثابت بماند.

2)گام نوری!

قبل از اینکه بخواهیم مسائل را برایتان توضیح بدهیم، باید در مورد تک تک این ضلع‌های مثلث نوردهی توضیح بدهیم. برای فهمیدن گام‌های نوری شما باید تک تک ضلع‌های گام نوری و مثلث نوردهی بفهمید که این همان کلید درک درست گام نوری است. گام نوری در عکاسی، به نصف کردن یا دو برابر کردن گام‌هایی که نوردهی را تشکیل می‌دهند، اشاره می‌کند. هر عکسی که توسط عکاس گرفته می‌شود احتیاج به مقدار معینی از نور برای نوردهی دارد. اضافه کردن نوردهی با یک گام نوری یا دو برابر کردن نوردهی باعث می‌شود که در یک محیط تاریک، بتوان عکس روشن‌تری داشت. در عوض کاهش نوردهی با یک گام نوری (یا نصف کردن آن) در یک محیط پر نور، تصویر را تیره‌تر می‌کند.
حالا چطور می‌توانیم یک گام نوری را اضافه یا کم کنیم؟ برای این کار، لازم است که دیافراگم، سرعت شاتر و یا ISO را تغییر بدهیم. در ادامه به هرکدام از این گام‌ها به صورت جداگانه نگاهی خواهیم انداخت.

مقاله مرتبط
نمای کلی Sony DSC-RX100 VII

⦁ سرعت شاتر

سرعت شاتر همان مدت زمانی است که نور به سنسور برخورد می‌کند که به صورت کسری از ثانیه اندازه‌گیری می‌شود. احتمالا سرعت شاتر آسان‌ترین گام نوری برای یادگیری است. برای دو برابر کردن نوری که به سنسور برخورد می‌کند، باید مدت زمان نوردهی را دو برابر کنیم. برای مثال سرعت شاتر را از 1/60s به 1/30s تغییر بدهیم که این عمل باعث اضافه شدن یک گام نوری می‌شود چون شاتر دو برابر زمان عادی باز خواهد ماند. به همین مقیاس زمانی که سرعت را از 1s به 1/8s تغییر می‌دهیم، نوردهی در سه گام کاهش خواهد یافت. چرا؟ چون از 1s تا 1/2s یک گام محسوب می‌شود، بعد از آن از 1/2s تا 1/4s هم یک گام دیگر و در آخر از 1/4s تا 1/8s که تمام این‌ها با یکدیگر سه گام محسوب می‌شود که بیشترین زمان باز ماندن شاتر است.

⦁ دیافراگم

روزنه‌ی روی لنز دوربین در اصل همان دیافراگم است که به نور اجازه‌ی وارد شدن را می‌دهد. هرچقدر که این روزنه بزرگ‌تر باشد سنسور نور بیشتری را دریافت می‌کند. در حقیقت هر زمانی که روزنه را بیشتر باز کنید، نور تصویر دو برابر می‌شود. از طرف دیگر، اگر روزنه را کمتر باز کنید، تنها نیمی از نور موجود در محیط به سنسور خواهد رسید و همانطور که حدس می‌زنید؛ این عمل در مثلث نوردهی باعث تاریک شدن عکس خواهد شد.

حالا بدون اینکه بخواهیم اصول فنی عکاسی را در نظر بگیریم، باید بدانیم که سایز روزنه، نسبتی است که به گام نوری مربوط می‌شود. از لحاظ ریاضی این عمل مساوی با فاصله‌ی کانونی لنز نسبت به قطر لنز است. در نگاه اول این مقایسه‌ در گام نوری می‌تواند گیج‌ کننده به نظر بیاید. شماره‌ها به هیچ‌‌وجه معنایی نمی‌دهند و عجیب به نظر می‌رسند. حتما این سوال برایتان پیش می‌آید که چرا مقادیر کوچک‌تر با دهانه‌های بزرگتر و همینطور مقادیر بزرگ‌تر با دهانه‌های کوچکتر مطابقت دارند!

مقاله مرتبط
راهنمای مبتدیان برای قانون یک سوم در عکاسی

همیشه سعی کنید با استفاده از گام‌های نوری مختلف، محیط روزنه‌ی لنز را نسبت به فاصله‌ی کانونی 50mm حساب کنید. همانطور که شما مقیاس گام‌ نوری را افزایش می‌دهید خواهید دید که محیط هم دو برابر خواهد شد.

⦁ ISO

آخرین متغیر در گام‌های نوری ISO است، در زبانی ساده‌تر، می‌توانید ISO را همان حساسیت سنسور دیجیتالی در نظر بگیرید (هرچند ISO خیلی پیچیده‌تر از این موضوع است). ISO در مقادیر بالا به این معنا است که سنسور برای نوردهی مناسب ، نیازی به جمع کردن نور زیاد ندارد. مقادیر کم ISO هم به این معنا است که سنسور در معرض نوردهی بیشتری قرار خواهد گرفت.
مقیاس ISO به صورت فرمول بالا است و مثل سرعت شاتر، فهمیدن این مقیاس هم خیلی سخت نیست. دو برابر کردن ISO برابر است با افزایش در معرض نور قرار گرفتن یک گام نوری